Ispilu batean gure buruari begira: paisaia

- Ispilu batean gure buruari begira: paisaia
- Zer da paisaia?
- Nola irakurri paisaia
- Artearen begirada
- Irakur ditzagun gure paisaiak!
- Komunikatu dezagun ikasitakoa
- Gida didaktikoa

« Aurrekoa | Hurrengoa »

# Zer da paisaia?

Gure abiapuntua irudimenezkoa da oraingoz, baina gure esku dago erabakitzea errealitate bihurtu nahi ote dugun proposatzen zaizkigun zereginak eta jarduerak amaitzean. Imajinatu dezagun tarte batez gure ikastetxea kokatuta dagoen tokiko udalak udalerriko paisaiei buruzko poster batzuk egiteko eskatu digula, erakusketa bat egiteko. Poster horiek prestatzea izango da gure azken xedea, eta xede horretara iristeko paisaia irakurtzeko betaurrekoak jarriko ditugu, eta arreta handiz behatuko dugu. Has gaitezen paisaia zehazki zer den argitzen.

## 1. Ideia-zaparrada: Zer da guretzat paisaia?

Paisaiari buruz ditugun aurreneko ideiak biltzetik hasiko gara. Ez da beharrezkoa ideia landuak izatea, ez eta zuzenak ote diren ziur egotea ere; azken finean, lehenengo ideia-jasa izango da hau. Bakarka pentsatzeko tarte bat hartuko dugu, eta 1-3 ideia idatziko ditugu. Ondoren, sortu diren ideia guztiak taldean partekatuko ditugu eta haiekin mural bat egingo dugu, izenburu hau izango duena: Zer da guretzat paisaia?

Mural hori begien bistan edukiko dugu sekuentzia didaktikoak irauten duen denbora guztian, paisaiari buruz gehiago jakin ahala gure hasierako ideiak nola doazen aldatzen eta aberasten ikusteko.

### Feedbacka

Alternatibarik sinpleena ohar-koaderno txiki bateko orriak edo Post-itak erabiltzea da, gure ideiak ondoren kartoi mehe handi batean eransteko, izenburua ere idatzita izango duen batean. Ideia bana adieraziko dugu ohar txiki bakoitzean, eta antzekoak direnak taldekatu ditzakegu, edota elkarlotuko dituzten lerroak marraztu ditzakegu adimen-diagrama edo mapa bat sortzeko.

Formatu digitalean ere egin dezakegu gure murala, ondoko aplikazioak edo lehendik ezagutzen ditugun beste antzeko batzuk erabiliz:

- Padlet
- NoteBookCast
- Mindomo

## 2. Ezagutu ditzagun paisaian aditu direnen iritziak

Orain, paisaiari buruzko dokumental baten bi zati ikusiko ditugu, eta planteatzen zaizkigun galderei erantzuten saiatuko gara. Bakarka egingo dugu lan gure koadernoan, eta gure erantzunak 3-5 pertsonek osatutako taldetan partekatuko ditugu, gure erantzunak alderatu eta hobetzearren. Gure koadernoa erabiltzea beharrezkoa izango den jarduera guztietan egingo dugun bezala, koadernoa ebaluatzeko errubrika bat erabiliko dugu.

Zehazki, RTVEren El Cuaderno del Viajero dokumental-saileko "La dinámica del paisaje" izeneko kapituluaren bi zati ikusiko ditugu.

2.1. Bideoaren lehenengo zatia

Hasieratik ikusiko dugu bideoa, kreditu-tituluak agertzen diren arte (2:50), bakarka hobeto, zatia nahi adina aldiz errepikatu ahal izateko.

### Feedbacka

1. Zer iradokitzen digu Lord Byron-en hasierako aipuak?
2. Zer arrazoirengatik erabaki ote dute dokumentala pertsona baten off-ahotsik gabe hastea? Berdin izango litzateke hasierako irudien girotze-soinua kendu izan balute? Gure erantzunak arrazoituko ditugu.
3. Zein da XX. mendearen bigarren erditik aurrera orokortu den paisaiari buruzko ikuspegia, eta lehen ia ulertezina zena? Zertan aldatu ote du horrek paisaiari buruz dugun ikuskera?
4. Bururatzen al zaigu gertuko adibideren bat paisaia aldakorra dela erakusteko, eta ez argazki finko bat?

2.2. Bideoaren bigarren zatia

Bideoa 5:45 minututik 10:10era arte ikusiko dugu, bakarka hobeto, zatia nahi adina aldiz errepikatu ahal izateko.

### Feedbacka

1. Zer kontzeptu edo termino erabiltzen dira paisaia azaltzeko? Zerrenda bat egingo dugu aipatzen diren terminoena.
2. Bideoak azaltzen duena paisaia zer den adierazteko 1-2 lerroko definizio batean laburbilduko dugu.
3. Zer elementuk aldatzen dute paisaia? Egin dezagun zerrenda sailkatu bat aipatzen diren elementuena.
4. Ezagutzen al dugu inguruko paisaiaren bat batez ere naturako indarren ekintzaren ondorio denik? Eta beste paisaiaren bat batez ere gizakiaren ekintzaren eskutik sortua izan denik?
5. Bideoak, zatiaren amaieran, paisaiaren zenbait ondorio negatibo aipatzen ditu giza ekintzak eragindakoak. Giza jarduerek paisaiaren gainean izandako ondorio positiboen zerrenda bat egiten saiatuko gara.

## 3. Sekuentzia didaktikoa ezagutuko dugu

Orain, irakaslearen eskutik ezagutuko ditugu sekuentzia didaktikoaren helburua, zereginak eta jarduerak, baita ebaluaziorako erabiliko ditugu irizpideak eta tresnak ere.

## Ikasitakoaren Egunerokoa

Sekuentzia didaktiko osoan zehar egingo dugun bezala, ikasitakoaren eguneroko labur bat gehituko diogu gure koadernoari, gure kezkak, aurrerabideak eta zalantzak adierazteko. Orain, gure aurreneko sarraldia egingo dugu egunerokoan.

Sekuentzia didaktiko hau hastean, galdera batzuk egingo dizkiogu gure buruari:

- Zeintzuk iruditzen zaizkizu garatu behar ditugun ideia garrantzitsuenak? Zer espero dut ikastea sekuentzia didaktiko honetan zehar?
- Ba al da ulertzen ez dudan ideiarik edo kontzepturik?

Hamar edo hamabost minutu emango ditugu galdera hauei buruz pentsatzen, ondoren gure ondorioak gure egunerokoan idazteko eta, gero, ikasgelan bateratze lana egiteko.

### Feedbacka

Ikasitakoaren eguneroko hori baliagarri izan behar zaigu ondokoetarako:

- Sekuentzia didaktikoaren helburuari buruzko ideia zehatz bat dugula jakiteko.
- Gure lanaren hasieran ulertzen ez ditugun terminoei eta kontzeptuei buruzko zalantzak argitzeko.
- Gure aldetik lortzen zailagoak izango zaizkigula iruditzen zaizkigun elementuei buruz gogoeta egiteko.

Ondoko lizentziak babestua: Creative Commons: aitortu-EzKomertziala-PartekatuBerdin 4.0 Lizentzia

« Aurrekoa | Hurrengoa »
EUSKO JAURLARITZA. Ingurumen, Lurralde Plangintza eta Etxebizitza Saila